Opis ogólny

Wymagania

Gatunki

Odmiany

Opis ogólny

Wymagania

• Stanowisko

  	Ogórki potrzebują stanowiska oświetlonego intensywnie światłem rozproszonym. A więc na stanowiskach słonecznych, w uprawie na otwartym powietrzu na liściach powstają oparzenia. Ogórek także słabo rośnie w zacienieniu np. pod drzewami lub w uprawie zachwaszczonej.

• Wymagania glebowe

  	Najlepiej rośnie na glebach próchnicznych, zasobnych w składniki pokarmowe i o dobrych właściwościach fizycznych. Gleba powinna być przewiewna i nie zaskorupiająca się, o dużej pojemności wodnej i szybko nagrzewająca się. Ogórki słabo rosną na glebach ciężkich i nadmiernie wilgotnych, a także na glebach lekkich, piaszczystych.

• Wymagania cieplne

  	Ogórek ma wysokie wymagania cieplne. Nie znosi bardzo słabych przymrozków. Rozwój kwiatów i owoców zahamowany jest już przy temperaturze równej 12-13°C. Temperatura optymalna dla rozwoju ogórka uprawianego w gruncie wynosi 20-25°C.

• Rozmnażanie

  	Poprzez siew nasion. Wysiew do gruntu można przeprowadzić dopiero gdy średnia dobowa temperatura równa będzie 10-12°C.

Gatunki

• Ogórek afrykański

  /ogórek kiwano, kiwano/

  Cucumis metuliferus

  - jednoroczne pnącze, występujące w tropikalnej Afryce, w rejonie Kalahari. Liście podobne do ogórka siewnego. Kwiaty małe, jasnożółte. Gatunek ten wytwarza charakterystyczne owoce, przypominające owalne melony z kolcowatymi wyrostkami. Dojrzałe owoce są koloru pomarańczowego. Smak owoców to mieszanka smaków ogórka, cytryny, limonki i banana. Miąższ owoców jest zielono-żółty, zawierający białe nasiona. Nasiona są podobne do ogórka siewnego. Owoce można spożywać na surowo. Roślinę uprawia się w Kaliforni i Nowej Zelandii.

• Ogórek anguria

  /anguria, ogórek antylski/

  Cucumis anguria

  - występuje w Afryce międzyzwrotnikowej. Roślina jest jednoroczna i jednopienna. Łodyga jest długości kilku metrów, sztywno owłosiona. Liście mają długość do 10 cm, głęboko wcinane, 3 klapowe. Kwiaty drobne, o średnicy do 15 mm. Korona kwiatów jest lejkowata, żółta. Owoc jest jajowaty, owalny i jadalny. Obecnie uprawiany głównie na Antylach i w Ameryce, na obszarach o klimacie tropikalnym.

• Ogórek melon

  /melon/

  Cucumis melo

  - roślina roczna pochodząca z tropikalnej Azji i Afryki. Jednak pierwotnie występował tylko na terenie Indii, skąd zostałrozpowszechniony w innych częściach świata. Łodyga ma długość od 1 do 3 m i opatrzona jest wąsami czepnymi. Liście melona są jasnozielone, okrągławe, trójkątne, sercowate lub nerkowate o średnicy od 10 do 20 cm. W kątach liści tworzą się obok wąsów kwiaty o pięciu żółtych zrośniętych płatkach. Średnica kwiatów może wynosić nawet 25 mm. Owocem jest wielonasienna jagoda z twardą zewnętrzną ścianą owocni. Część jadalna owocu to kilkucentymetrowa warstwa miąższu pod skórką. Miąższ barwy zielonej, różowej, żółtej, pomarańczowej lub czerwonożółtej. Nasiona jajowate, długości do 12 mm, zwykle gładkie i kremowe.

• Ogórek siewny

  Cucumis sativus

  - występuje w tropikalnych rejonach Indii, Półwyspu Indochińskiego i Chin Południowych. Znany był Grekom i Rzymianom w starożytności. Uprawiany już w średniowieczu przez ludy słowiańskie. Ogórek jest rośliną jednoroczną. Korzenie są silnie rozgałęzione, z jednym korzeniem palowym sięgającym nawet do 1 m. Pędy są delikatne, kruche i łatwo ulegają uszkodzeniu. Łodyga osiąga do 4 m długości. Liście ogórka są szorstko owłosione, osadzone na dość długich ogonkach, zazwyczaj 3-5 klapowe, o barwie od jasnozielonej do ciemnozielonej. Poszczególne odmiany różnią się kształtem i wielkością blaszki liściowej. Kwiaty żółte, rozdzielnopłciowe występujące na tej samej roślinie. Kwiaty męskie przeważnie kwitną wcześniej niż kwiaty żeńskie. Odmiany wczesne zaczynają kwitnąć po miesiącu od wschodów, natomiast odmiany późne nawet po 2 miesiącach. Długość tego okresu zależy od temperatury. Ogórek jest rośliną obcopylną, zapylaną przez owady. Owoc to jagoda o kształcie walcowatym lub cylindrycznym. Zakończenia owoców mogą być płaskie. Owoc w przekroju jest okrągły lub trójkątny. Skórka młodych owoców jest pokryta sztywnymi białymi lub czarnymi włoskami. Owoc dojrzały jest barwy białej, żółtej, pomarańczowej lub brązowej. Miąższ owoców jest zielony lub białawy. Nasiona są płaskie, jajowate, długości do 11 mm, zwykle białawożółtawe i gładkie.

Odmiany

1. Melon "Ananasówka"

   - odmiana bardzo wczesna, należąca do grupy melonów gładkich. Odmiana o średniej plenności. Owoc wydłużony, niewielki, ze słabo widocznymi bruzdami. Owoc ma miąższ pomarańczowy, soczysty, zwarty i aromatyczny. Owoce deserowe i mogą być używane także do przetworzenia. Odmiana nadaje się głównie do uprawiania pod osłonami.

2. Melon "Berliński Siatkowany"

   - odmiana należąca do grupy melonów siatkowanych. Roślina rozrasta się dość mocna, blaszki liściowe ma duże pięciokątne. Owoc bardzo duży od 5 do 6 kg, kulisty. Skórka cienka, pokryta białawą siatką. Owoce mają miąższ pomarańczowy, soczysty i gruby. Owoce nadają się do spożywania na surowo. Odmiana nadaje się do uprawy pod osłonami.

3. Melon "Doublon"

   - odmiana pochodzenia francuskiego, należąca do grupy melonów kantalup. Odmiana późna przy uprawie gruntowej. Owoc niewielki, około 0,5 kg, jasny, o miąższu pomarańczowym i bardzo słodki.

4. Melon "Malaga F₁"

   - owoce ciemnozielone, kuliste, z jasnym żebrowaniem, duże o wadze 1-1,5 kg. Miąższ owoców pomarańczowy, aromatyczny, gruby i słodki. Skórka dojrzałych owoców przebarwia się na żółtopomarańczowo i jest pokryta delikatną siatką. Owoce dojrzewają w sierpniu. Plon z 1 m² to 3-4 kg.

5. Melon "Melba F₁"

   - owoce są owalnie wydłużone. Owoc jest mały od 0,6 do 1 kg. Skórka ma barwę kremową z mało wyraźną siatką. Miąższ owoców jest pomarańczowy i aromatyczny.

6. Melon "Oliwin"

   - owoce są kuliste i gładki. Waga owoców to około 0,7-1,2 kg. Odmiana rośnie średnio silnie. Skórka dojrzałego owocu jest kremowożółta. Miąższ jest kremowozielony, dosyć twardy, słodki i aromatyczny.

7. Ogórek "Atos F₁"

   - odmiana długoowocowa, owoce osiągają więcej niż 30 cm długości. Owoce są podłużne, ciemnozielone.

8. Ogórek "Boruta F₁"

   - odmiana gruntowa, wczesna i plenna. Owoce krótkie z tendencją do przyrastania na grubość i do żółknięcia. Nadaje się do konserwowania i do kwaszenia.

9. Ogórek "Eryk F₁"

   - jest to odmiana wczesna, niezawodna w uprawie. Plon owoców jest wysoki. Owoce są ciemnozielone. Nadaje się do nasadzeń wiosennych, jak i do uprawy jesiennej.

10. Ogórek "Farbio F₁"

    - odmiana holenderska, nadająca się do uprawy w wysokich tunelach. Odmiana bardzo wczesna i plenna. Roślina ma średni wzrost i małe liście. Nadaje się do długiego transportu. Wytwarza owoce wężowate, długie (40-42 cm), o zabarwieniu zielonym i małej komorze nasiennej. Plonuje generalnie na pędzie

11. Ogórek "Grot F₁"

    - odmiana gruntowa, wczesna i plenna. Nadaje się na konserwy i do kwaszenia. Owoce krótkie, zielone, cylindryczne.

12. Ogórek "Igor F₁"

    - roślina o średniej sile wzrostu, ma dość krótkie międzywęźla. Owoce są krótkie, nie przekraczają 25 cm długości. Odmian plenna i odporna na mączniak prawdziwego.

13. Ogórek "Ines F₁"

    - odmiana przystosowana do uprawy w niższych temperaturach. Owoce mają skórkę ciemnozieloną, Owoce mają podłużny kształt.

14. Ogórek "Iwa"

    - odmiana do uprawy w wysokich tunelach foliowych. Rośnie silniej i jest bardziej plenny niż odmiana "Skierniewicki". Rośliny dobrze rosną przy słabym oświetleniu. Owoce o długości 15-20 cm, średnicy około 5 cm i przeciętnej masie około 200 g. Owoce są jasnozielone, o powierzchni słabo rowkowanej. Skórka owoców jest cienka i delikatna, a więc nie nadają się do dłuższego transportu.

15. Ogórek "Mikor"

    - odmiana gruntowa, wczesna. Rośnie średnio, ale wytwarza dużo kwiatów żeńskich. Owoce długości 3-5 cm, średnicy około 1,5 cm, zielone, pokryte czarnymi włoskami, o małej skłonności do żółknięcia. Owoce tej odmiany w przetworach zachowują doskonały smak i barwę. Odmiana uprawiana głównie na korniszony.

16. Ogórek "Pepinex 69 F₁"

    - odmiana mieszańcowa uzyskana w Holandii. Nadaje się do uprawy w wysokich tunelach foliowych. Kwiaty wyłącznie żeńskie. Roślina silnie rośnie i bardzo się rozgałęzia. Tworzy owoce długie, do 45 cm. Owoce kształtu wężowatego, o zabarwieniu ciemnozielonym. Odmiana bardzo plenna.

17. Ogórek "Skierniewicki"

    - odmiana do uprawy w wysokich tunelach foliowych. Rośnie słabiej i jest mniej plenny niż odmiana "Iwa". Wytwarza mniej pędów bocznych niż odmiana "Iwa". Rośliny wrażliwe są na niedobór światła. Owoce mają długość 14-16 cm, średnicę około 5 cm i przeciętną masę około 180 g. Owoce są ciemnozielone i walcowate. Skórka owoców jest twarda, a więc można je dłużej transportować.

18. Ogórek "Tessa F₁"

    - odmiana wydająca owoce długości 20-22 cm. Owoce są grube, soczyste i mają gładką, ciemnozieloną skórkę bez kolców. Dzięki brakowi kolców owoce bez obierania można bezpośrednio spożywać np.: w sałatkach. Plon z 1 m² to 3,5-4,5 kg. Rośliny wykazują dużą odporność na mączniaka rzekomego.

© 1999 Copyright by Sławomir Sudnik